ਇਸ ਪੁੰਨ ਤਪ-ਸਥਾਨ ਦੀ ਖੋਜ ਪੂਜਨੀਕ ਸਵਾਮੀ ਦਯਾਨੰਦ ਜੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਕੁੱਲੂ ਦੇ ਗਦੌਰੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਹਿੰਦੂ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਨ। ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੌਰਾਨ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਸ਼੍ਰੀ ਚੰਦ ਜੀ ਦੇ ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਬਚਨ ਵੀ ਹੋਏ ਕਿ "ਮੈਂ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸਪੁੱਤਰ ਹਾਂ, ਇੱਥੇ ਮੇਰੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਟ ਕਰਨਾ ਹੈ।" ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਪੜ੍ਹਨ ਚਲੇ ਗਏ। ਫਿਰ ਪੂਰੀ ਰਾਤ ਸੌਂ ਨਾ ਸਕੇ। ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਤਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੇਖਦੇ ਰਹੇ ਅਤੇ ਸਵੇਰ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਸਭ ਕਈ ਦਿਨ ਤੱਕ ਚੱਲਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੇਪਰ ਵੀ ਦੇ ਦਿੱਤੇ। ਜਦ ਨਤੀਜਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਤਾਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੇਪਰ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰੀ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਫਿਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਹੋਇਆ ਕਿ ਮੰਨ ਜਾਓ ਅਤੇ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਟ ਕਰੋ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਾਏ ਅਤੇ ਇਸੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਜੋਤ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਖੇਤ ਸਨ। ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਤੇ 1988 ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਗ੍ਹਾ ਬਾਬਾ ਸ਼੍ਰੀ ਚੰਦ ਜੀ ਦੇ ਨਾਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਕਿੱਸੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬੈਰਾਗ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਮੋਹ ਤਿਆਗ ਕੇ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਤੰਬੂ ਲਗਾ ਲਿਆ। ਘਰੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੁਝ ਲਏ ਖਾਲੀ ਹੱਥ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਹੁਕਮ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰਾ ਰੰਗ ਪਹਿਨੋ ਪਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਬਾਬਾ ਸ਼੍ਰੀ ਚੰਦ ਜੀ ਦਾ ਰੰਗ ਕਿਹੜਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਬਾਬਾ ਜੀ ਆਪਣੇ ਸਧਾਰਨ ਕੱਪੜੇ ਹੀ ਪਹਿਨ ਲੈਂਦੇ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਸਾਰੇ ਕੱਪੜੇ ਕੈਂਚੀ ਨਾਲ ਕਤਰੇ ਹੋਏ ਮਿਲਣ ਲੱਗੇ। ਕਿਸੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੇ ਕਿਹਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਭਗਵੇਂ ਕੱਪੜੇ ਮੰਗਵਾਓ। ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਭਗਵਾ ਭੇਸ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਹੋਇਆ ਕਿ ਕੇਸ ਵੀ ਰੱਖਣੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਨਾ ਮੰਨੇ ਅਤੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਬਾਲ ਕਟਵਾਉਣ ਬੈਠ ਗਏ, ਵੇਖੋ ਈਸ਼ਵਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤ ਦੋਵੇਂ ਕੈਂਚੀਆਂ ਸਿਰ ਤੇ ਰੱਖਦੇ ਹੀ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਬਾਲ ਰੱਖ ਲਏ ਅਤੇ ਅੱਜ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਕੇਸ ਜਟਾਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 7 ਫੁੱਟ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਾਬਾ ਜੀ 14 ਸਾਲ ਤੱਕ ਕੜੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਰਹੇ।

ਫਿਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇੱਥੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਪਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਗੁਰਮੁਖੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਜਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਅਲੌਕਿਕ ਨਜ਼ਾਰਿਆਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਗੁਰਮੁਖੀ ਪੜ੍ਹਨੀ ਆ ਗਈ। ਇੰਨੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਹੋ ਗਈ ਕਿ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਪਾਠ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।

1989 ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਇੱਥੇ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਕੋਲ ਧੂਣਾ ਲਗਾਇਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ ਕਿ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਥਾਨ ਹੈ ਜੋ ਮਿੱਟੀ ਦੇ 8 ਫੁੱਟ ਹੇਠਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਧੂਣਾ ਹੈ ਉਸ ਦੇ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਜਿਸ ਜਗ੍ਹਾ ਇਹ ਸਥਾਨ ਸੀ, ਉਸ ਜਗ੍ਹਾ ਤੋਂ 20 ਅਗਸਤ 2000 ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਜੋਤ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਏ। ਉਹੀ ਜੋਤ ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਕਾਫੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜੋਤ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਵਿਚ ਸਿਮਰਨ ਦੀ ਸੀ। ਸਾਰੀ ਸੰਗਤ ਨੇ ਜੋਤ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਸਰੂਪ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਏ। ਜਿਸਦੀ ਚਮਕ ਅੱਜ ਵੀ ਕਾਇਮ ਹੈ। ਇਹ ਚਮਕ ਸਿਮਰਨ ਦੇ ਮਨਨ ਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਚਮਕ ਉੱਠੀ। ਜੋ ਵੀ ਮੱਥਾ ਟੇਕਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੱਥੇ ਵੀ ਚਮਕ ਗਏ।

ਮਣੀਕਰਨ ਤੋਂ ਪਰਮ ਪੂਜਨੀਕ ਦੇਵਾ ਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਜੀ ਦੀ ਅਪਾਰ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ ਇਸ ਸਥਾਨ ਦੀ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਜਗ੍ਹਾ ਜਿੱਥੇ ਆਠਾ ਭੈਰਾ ਸਾਹਿਬ ਹੈ ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਪੱਥਰ ਦੀ ਚਿਣਾਈ ਕਰਕੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਕਮ ਸੀ ਜਦ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ੁਲਮ ਵਧ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਇਹ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਕਟ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਥਾਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸੰਤ ਬਾਬਾ ਲਾਭ ਸਿੰਘ ਜੀ ਕਿਲ੍ਹਾ ਆਨੰਦਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਉੱਦਮ ਨਾਲ 7 ਸਤੰਬਰ 2003 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਇਸ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਮਣੀਕਰਨ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਪੂਜਨੀਕ ਦੇਵਾ ਜੀ ਮਹਾਰਾਜ, ਕੁੱਲੂ, ਭੁੰਤਰ ਅਤੇ ਮੰਡੀ ਦੀ ਸੰਗਤ ਆਪਣਾ ਭਰਪੂਰ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਜ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ 2 ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਨੂੰ ਹੈ। ਲੰਗਰ ਹਾਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਵੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਬਾਹਰੋਂ ਆਈ ਸੰਗਤ ਲਈ ਵੀ ਕਮਰਿਆਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਜਾਰੀ ਹੈ।

ਨਿੱਤ ਨਿਯਮ

ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨਿੱਤ ਨਿਯਮ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ ਆਸਾ ਦੀ ਵਾਰ ਦਾ ਕੀਰਤਨ 6 ਵਜੇ ਤੋਂ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, 8 ਵਜੇ ਆਰਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭੋਗ ਪਾ ਕੇ ਸਮਾਪਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਰਹਿਰਾਸ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪਾਠ, ਕੀਰਤਨ ਤੇ ਆਰਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਸੁੰਦਰ ਦੀਵਾਨ ਸਜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਜ ਜੀ ਖੁਦ ਆ ਕੇ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਨਿਹਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇੱਥੇ ਸਾਰੇ ਗੁਰਪੁਰਬ ਬੜੀ ਧੂਮਧਾਮ ਨਾਲ ਮਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ 2 ਪੁਰਬਾਂ ਦੀ ਖਾਸ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ।

1. ਸਾਲਾਨਾ ਦਿਵਸ

ਇਹ ਪੁਰਬ ਅਗਸਤ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਅਤੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

2. ਬਾਬਾ ਸ਼੍ਰੀ ਚੰਦ ਜੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਉਤਸਵ

ਇਹ ਮੇਲਾ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰੋਂ ਰਾਗੀ ਜਥੇ ਬੁਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼-ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਸੰਗਤ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਜ ਜੀ ਦੇ ਘਰ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸੰਗਤਾਂ ਦੇ ਠਹਿਰਨ, ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦਾ ਸਾਰਾ ਹਿਸਾਬ-ਕਿਤਾਬ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਲੰਗਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸੰਗਤ ਨਿਰਸਵਾਰਥ ਰੂਪ ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਵੀਡੀਓ